ԱԿՆԱՐԿ
ՍԵՒԱԿ ՅԱԿՈԲԵԱՆ
Մինչ Հայաշխարհի մամուլը վերջերս լծուած է քննարկելու Աննա Յակոբեանի յայտարարութիւնը ինչ կը վերաբերի Նիկոլ Փաշինեանէն իր բաժանումին, մտածեցի, նախընթացներու քաղուածք մը ընել «քաղաքական ամուսնալուծումներու» երեւոյթին մասին:
Թէեւ ամուսնալուծումները մեծ մասամբ կը սեպուին անձնական հարցեր կամ պարտաւորութիւններ, սակայն որոշ պարագաներ, մանաւանդ այն ինչ կը վերաբերի քաղաքական անձնաւորութիւններում, քննադատներու կամ դիտորդներու կողմէ լայնօրէն բնութագրուած են իբրեւ ռազմավարական PR քայլեր կամ «կեղծ» թէ «քաղաքական» ամուսնալուծումներ, որոնք ուղղուած են օրինական սահմանափակումները շրջանցելու կամ ընտրութիւններէն առաջ կամ վերջ հանրային ընկալումը ձեւափոխելու նպատակով։
Փաստուած դէպքերու հիման վրայ, պետութեան ղեկավարի կողմէ օրինական եւ PR նկատառումներով ամուսնալուծութիւն կազմակերպելու ամէնէն նշանաւոր օրինակը կը պատկանի Կուաթեմալային, իսկ ուրիշներ բաժնուած են ընտրական շրջաններէն առաջ կամ ընթացքին իրենց հանրային պատկերը կարգաւորելու համար։
Ահա այս մասին յատուկ պարագաներ.
• Ալվարօ Քոլոմ եւ Սանտրա Թորրես (Կուաթեմալա, 2011)։ Մարտ 2011-ին, նախագահ Ալվարօ Քոլոմը եւ իր տիկինը՝ առաջին տիկին Սանտրա Թորրեսը, ամուսնալուծութեան դիմում ներկայացուցին։ Այս քայլը լայնօրէն դիտուեցաւ իբրեւ «սինիկ քաղաքական խաղ»՝ շրջանցելու Կուաթեմալայի Սահմանադրութիւնը, որ կ’արգիլէ գործող նախագահի մերձաւոր ազգականներուն թեկնածու ըլլալ այդ պաշտօնին համար։ Թորրես կը մտադրէր նախագահի թեկնածու ըլլալ, սակայն ամուսնալուծութիւնը վերջնականապէս չյաջողեցաւ ապահովել իր թեկնածութիւնը, քանի որ դատարանները դեռ կը համարէին, որ ան անիրաւասու է։
• Նիկոլ Փաշինեան եւ Աննա Յակոբեան (Հայաստան, 2026)։ Փետրուար 2026-ին յայտարարուեցաւ, որ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանը եւ իր տիկինը՝ Աննա Յակոբեանը, բաժնուած են 30 տարի ետք։ Քաղաքական վերլուծաբաններն ու ընդդիմադիր գործիչները պնդեցին, թէ ասիկա «բաժանման» գործողութիւն մըն էր, որ նախատեսուած էր ազատելու Փաշինեանը Յակոբեանի բարձր բացասական հանրային վարկանիշի բեռէն՝ ընտրութիւններէն առաջ, նպատակ ունենալով բարձրացնել իր հանդէպ կարեկցանքը։
• Նիքոլա Սարքուզի (Ֆրանսա, 2007)։ Թէեւ տեքնիքապէս ընտրութիւններէն առաջ չէր, նախագահ Նիքոլա Սարքուզին բաժնուեցաւ իր տիկնոջմէ՝ Սեսիլիայէն, Հոկտեմբեր 2007-ին, պաշտօնը ստանձնելէ ընդամէնը հինգ ամիս ետք։ Ան զգուշօրէն կառավարած էր իր հանրային պատկերը քարոզարշաւի ընթացքին, եւ շուտով ամուսնացաւ Քարլա Պրունիի հետ 2008-ի սկիզբը, որ դիտուեցաւ իբրեւ իր հանրային անձին մեծ վերանուանում մը՝ պաշտօնավարման ընթացքին։
• Անտրէաս Փափանդրէու (Յունաստան, 1989)։ Վերընտրուելու փորձերէն առաջ, վարչապետ Անտրէաս Փափանդրէուն բաժնուեցաւ իր 38 տարուան կնոջմէ՝ Մարգարեթէն, որպէսզի ամուսնանար իր սիրուհիին՝ Տիմիթրա Լիանիի հետ, որ իրմէ աւելի քան 30 տարի փոքր էր։
• Ալպերթօ Ֆուճիմորի (Փերու, 1990)` Իր նախագահութեան շրջանին, Ֆուճիմորի ունեցաւ շատ մը հրապարակային եւ «խառն» խնդիրներով շաղախուած ամուսնալուծում մը Սուսանա Հիկուչիէն ետք, երբ ան մեղադրեց իր ընտանիքը կաշառակերութեան համար։ Ան զրկեց զայն Առաջին Տիկնոջ տիտղոսէն եւ աւելի ուշ արգիլեց անոր իր դէմ թեկնածու ըլլալէ, արդիւնաւէտօրէն գործածելով ամուսնական բաժանումը քաղաքական մրցակից մը չէզոքացնելու համար յաջորդ ընտրութենէն առաջ:
Նշում ԱՄՆ Նախագահներու մասին.
Թէեւ Ռոնալտ Ռէյկընը եւ Տոնալտ Թրամփը բաժնուած էին պաշտօնը ստանձնելէ առաջ, անոնց ամուսնալուծումները չէին ներկայացուած իբրեւ ռազմավարական քայլեր, յատուկ մօտալուտ ընտրական քարոզարշաւի համար, այլ եղած են երկարատեւ բաժանումներ։
