Երկուշաբթի, 26. 02. 2024

spot_img

Հաճելի Հանդիպումի Մը Առիթով

*ՍԵՒԱԿ ՅԱԿՈԲԵԱՆ*

Sevag Hagopian

Խմբագրատանս մէջ երեկոյեան աշխատանքի պահուն մեր գրասենեակին դուռը զարնելով ներս մտաւ ժպտադէմ անձ մը: Ան շատ զգացական մօտեցումով մը սկսաւ արտայայտուիլ «Զարթօնք»ի հետ իր ունեցած կապին մասին:

Սուրճի շուրջ մեր մտերմիկ հանդիպման ընթացքին ի յայտ եկաւ, որ մեր հիւրը` Թալալ Խրէյս պատանի տարիքին «Զար թօնք»ի աշխատակից եղած է, որպէս գրասենեակային աշխա – տող «Զարթօնք»ին վերաբերող քլիշէներ փոխադրելով ատենի հանրածանօթ տպարան Աթլաս:

Թալալ երախտագիտութեամբ խօսեցաւ «Զարթօնք»ի եւ Թէքէեան Մշակութային Միութեան մասին, որոնց բաւական ծանօթ էր ու հոգեհարազատ կը զգար: Ան յուզումնախառն արտայայտութեամբ պատմեց իր կեանքին վերաբերող հետեւեալ դրուաքը.

Օր մը «Զարթօնք»ի ատենի օգնական խմբագիր եւ Թալալի աշխատանքին անմիջական վերահասու ընկեր Նազարէթ Թօ փալեան իր գրասենեակը կը կանչէ զինք պատուիրելով, որ յաջորդ օր Թալալ իր հօր ընկերակցութեամբ գայ գործի: Պատանի Թալալ կը մտահոգուի, թէ արդեօք ինք սխա՞լ մը գործած է, որ պատասխանատուն իր հայրը կ՛ուզէ տեսնել: Յաջորդ օր ութ զաւակներու հայր իր հրշէջ հօր հետ Թալալ կը ներկայանայ խմբագրատուն: Ընկեր Թօփալեան սիրալիր կ՛ընդունի իր հիւրը անոր ազնուօրէն տեղեկացնելով, թէ ինք շատ գոհ է Թալալի աշխատանքէն եւ բնաւ չ՛ուզեր նման աշխատասէր պաշտօնեայ մը կորսնցնել սակայն սրտին մէջ ցաւ մը ունի, որն է` թէ Թալալ դպրոցական յարկի տակ չէ եւ ինք վստահ է, թէ եթէ Թալալ վերադառնայ ուսումնառութեան, լաւ ապագայ մը կրնայ խոստանալ: Այս ըսելով գրպանէն կոկիկ գումար մը հանելով կը յանձնէ Թալալի հօր ըսելով, թէ ինք նոյն օրերուն Լի բա նանի Ազգային Վիճակահանութենէն 100,000 լ.ո. շահած է եւ այդ գումա րէն մաս մը կ՛ուզէ յատկացնել Թալալի դպրոց վերադարձին…:

Թալալի հօրենական ընտանիքի անդամները Թալալի Մանկութեան
Թալալի հօրենական ընտանիքի անդամները Թալալի Մանկութեան
Պատանի Թալալը
Պատանի Թալալը

Թալալ կը վերադառնայ դպրոց եւ զայն կ՛աւարտէ փայլուն արդիւնք ներով: Իր արդիւնքները կ՛օգնեն զինք անցնելու Եւրոպա, ուր կը շարունակէ իր բարձրագոյն ուսումը: Ան այսօր յաջող թղթակիցն է շատ մը միջազ գա յին գործակալութիւն ներու որոնց շարքին իտալական «Ռայ»ին ինչպէս նաեւ «Արմէնփրես»ի:

Էօճալանի Հետ
Էօճալանի Հետ

Թալալ իր յուշերով ետ երթալով պատմեց, թէ 70 ական թուականներու Եւրոպայի մէջ իր ու սա նողութեան շրջա նին, օր մը նամակա տունէն կը ստանայ ծրար մը, որուն մէջ կը գտնէ «Զարթօնք»ի օրինակ մը, որուն մէջ ըն կեր Նազարէթ Թօփալեան գրութիւն մը ունէր իր մասին եւ ձեւը գը տած էր իրեն հասցընելու թերթէն օրինակ մը…:

Թալալ կը թղթակցի Սուրիոյ Պատերազմին
Թալալ կը թղթակցի Սուրիոյ Պատերազմին

Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմի ընթաքին Թալալ եկած է Պէյրութ եւ ուզած է այցելել «Զարթօնք» սակայն Թէքէեան Կեդրոնի աշխարհագրական դիրքը (արեւելեան Պէյրութ) եւ իր համայնքային պատկանելիութիւնը արգելք հան դի սա ցած են: Իսկ յետ պատերազմեան օրերուն իր կեանքի արագ ընթացքը առիթը չէր ընծայած իրեն կատարելու այս այցելութիւնը: Թալալէն իմացանք, որ ինք գործի բերմամբ եւ հոգե կան պատկանելիութեամբ բազմիցս գտնուած է Հայաստան: Ան ամենաջերմ բառերով արտայայտուեցաւ Հայաստանի եւ Հայ ժողովուրդին նկատմամբ:

Թալալ հազիւ ձգած էր մեր խմբագրատունը երբ իրմէ ստացանք հետեւեալ զգացական ե-նամակը, որ նաեւ մուտքագրուած էր իր Facebook-ի էջին վրայ.

le sens du mot Zartonk dans ma vie

Aujourd’hui, le 22 Mai, je me suis rendu au siège du quotidien armenien Zartotk(le Réveil) après longtemps. Je fus forcé de quitter le Liban, il y avait des raisons personnelles, mais je ne l’ai pas oublié, je n’ai pas oublié la communauté arménienne, le peuple arménien et sa cause. Je suis entré chez le chef en rédaction Sevak Agobyan, sans rendez-vous. Avant de présenter des excuses parce que je ne demandais pas le rendez vous , Sevak le directeur m’a dit: vous êtes chez vous .

J’étais très émotionné, je dis que quand j’étais un gamin j’ai travaillé dans votre journal, et j’ai vécu parmi les arméniens de l’Association Vahan Tekeyan. Il est très difficile raconter toute mon histoire. 

Mais je peux seulement dire que grâce aux amis Arméniens et en particulier a l’ex chef en rédaction j’ai continu mes études et je suis devenu un patriotique.
Malgré mon absence j’ai suivi les nouvelles du quotidien « Zartonk », organe du Parti Ramgavar du Liban. Le quotidien fondé il y a 76 ans , une institution avec des très célèbres signatures qui ont au fil des ans contribué à la vie communautaire des Arméniens du Liban et de la diaspora. 

Aucun lieu dans le monde me signifie comme l’Arménie. Je cherche toujours la justice pour ce Pays. 

Quand j’ai travaillé au quotidien j’ai appris une terminologie pour décrire la plus grande tragédie du peuple Arménien de son histoire : le terme Tséghasbanoutioun(Génocide). Une terme a été incorporé dans le quotidien Zartonk (Réveil), répété toujours pour ne pas oublier le Génocide. Zartonk a employé le terme Tséghasbanoutioun dans son éditorial du 24 avril en 1954 et il a continué à l’utiliser les années suivantes «La patrie des Arméniens a été dépeuplée par suite de l’horrible crime de Génocide perpétré le 24 avril 2015» (Zartonk 1954)..

Թարգմանաբար`

 «Զարթօնք»ի նշանակութիւնը կեանքիս մէջ

 Այսօր, Մայիս 22-ին, երկար բացակայութենէ ետք արագ այցելութիւն մը տուի «Զարթօնք»ի (Վերածնունդ) խմբագրատուն: Հակառակ Լիբանանէն իմ երկարամեայ բացակայութեան ես բնաւ չմոռցայ «Զարթօնք»ը, Լիբանանահայ հա – մայնքն ու Հայ ժողովուրդի Դատը: Այցելութիւնս եղաւ աeանց ժամադրութեան սակայն խմբագիրը` Սեւակ ինծի ըսաւ, որ դուն քու տանդ մէջ կը գտնուիս:

Զգացուած էի, եւ ըսի թէ մանկութեանս ես աշխատած եմ այս թերթին մէջ եւ ապրած եմ Հայկական Թէքէեան Մշակութային Միութեան շրջանակին մէջ եւ պատմութիւնս երկար է սակայն ես կրնամ ըսել, որ շնորհիւ հայ ընկերներու եւ «Զարթօնք»ի նախկին խմբագիրին ես շարունակեցի ուսումս ու դարձայ Հայ ժողովուրդի բարեկամ:

Հակառակ իմ բացակայութեան ես հետեւած եմ Լիբանանի Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան օրկան «Զարթօնք»ին, որ հիմնադրուած է 76 տարիներ առաջ եւ իր հարուստ ստորագրութիւններ կրող յօդուածներով երկար տարիներ նպաստած է համայնքային կեանքին թէ՛ Լիբանանի եւ թէ Սփիւռքի մէջ: Աշ խարհի մէջ ոչ մէկ երկիր նոյն նշանակութիւնը ունի ինծի համար ինչպիսին ունի Հայաստանը, որուն համար արդարութիւն կը մաղթեմ: «Զարթօնք»ի մէջ իմ աշխատած օրերուս ես սորվեցայ հայոց մեծ ողբերգութիւնը բնութագրող բաe մը` Ցեղասպանութիւն, որ առօրեայ դրութեամբ կը կրկնուէր «Զարթօնք»ի էջերուն մէջ, որպէսզի մոռացութեան չմատնուի պատահածը: «Զարթօնք» այս բառը օգտագործած էր 24 Ապրիլ 1954-ի իր խմբագրականին մէջ եւ անոր յաջորդող տարիներուն: «Հայոց հայրենիքը դատարկուեցաւ իր ժողովուրդէն որպէս հետեւանք սարսափելի ոճրագործութեան` Ցեղասպանութեան, որ կատարուեցաւ 24 Ապրիլ 2015-ին»: («Զարթօնք 1954)…

Թալալի այցելութիւնը առիթ մըն էր մեզի աւելի եւս հաստատելու, որ մեր երէց սերունդէն ընկեր Նազարէթ Թօփալեան պատկանած է Անդրանիկ Ծառուկեանի «Մեծերը եւ Միւսները» մարդոց բաժանումին «Մեծեր»ու փաղանգին: Թալալ Խրէյս իր անզուգական երախտագիտութեամբ նոյնպէս կը պատկանի «Մեծեր»ու այդ փաղանգին մինչ մենք կ՛ապրինք օրեր, ուր դժբախտաբար որքան նուազած են «Մեծերը» ու շատցած «միւսները»…:

spot_img

ՆՄԱՆ ՆԻՒԹԵՐ

spot_img
spot_img

ՎԵՐՋԻՆ ՅԱՒԵԼՈՒՄՆԵՐ

spot_img

Զօրակցիր Զարթօնք Օրաթերթին